10 november 2017 - Algemeen

 Knipsel

Getest: Bankier voor de klas

‘Beste klas, ik ben Hanz en ik werk voor KBC’

Al 428 keer bestelden scholen bij KBC gratis een bankier om voor de klas te staan. Wij gingen meeluisteren in het Sint-Victorinstituut in Alsemberg. Als is het maar omdat de econoom Milton Friedman ooit schreef: ‘There’s no such thing as a free lunch’.

Nico Tanghe

AlsembergEen gevoel van déjà vu bekruipt me wanneer ik aan de schoolpoort ontvangen wordt door een vriendelijke pater op leeftijd. De hoge gewelfde gangen, de ouderwetse zwartbruine tegels in ruitvorm, de verweerde schoolbanken ‘versierd’ met tipp-ex en fallussymbolen in het Sint-Victorinstituut in Alsemberg katapulteren me in één klap dertig jaar terug in de tijd, toen ik zelf nog een tiener was.

Mondjesmaat druppelen de hoog opgeschoten leerlingen van het 5de economie-wetenschappen die zonnige vrijdagvoormiddag binnen. Het is een kleine klas, ze zijn slechts met acht en twee ervan zijn ook nog eens ziek. De rest lijkt al in weekendstemming. Maar dat deert Hanz Boeckx (47) van KBC niet.

Subtiele balpen

Vol goede moed begint hij een anderhalf uur durende interactieve presentatie waarin hij de jongeren enthousiast probeert te krijgen voor ondernemerschap. Bijna niets doet op dat moment vermoeden dat hij in het werkelijke leven verzekeringsagent is. Pak en das zijn bewust thuisgelaten. Alleen een balpen in KBC-kleuren die subtiel uit de borstzak van zijn hemd steekt, verklapt voor welke financiële instelling Hanz werkt.

‘Promo voor de bank? Als we daar iemand op betrappen is het kot te klein. Dan valt alles in duigen’ Hanz Boeckx  Verzekeringsagent bij KBC en leraar voor één dag

Een commerciële bankier/verzekeraar voor de klas: was dat dertig jaar geleden niet ondenkbaar? Maar de leerlingen van het Sint-Victorinstituut hebben er overduidelijk geen probleem mee. Aandachtig luisteren ze naar zijn uitleg en nemen ze deel aan de opdrachten.

‘Hoe ik op het idee kwam? Ik hoorde het in een radiospot van KBC en dacht: “Waarom niet?”’, glimlacht juf Kirsten Guilliams achteraf tevreden. ‘Een economische les uit het leven gegrepen is een goede voorbereiding voor de leerstof in de rest van het jaar.’

Financiële geletterdheid maakt immers deel uit van de eindtermen en via Get-a-Teacher hebben scholen sinds dit jaar voor het eerst de mogelijkheid gratis een lesgever te ‘bestellen’ bij KBC. Die lesgever is een KBC-medewerker, die door de bank werd geselecteerd en die persoonlijk een van drie beschikbare financieel/economische lespakketten komt geven.

 

Het initiatief kent veel succes: voor dit schooljaar zijn al 428 sessies besteld. Hiermee worden 7.000 leerlingen bereikt in 148 scholen, gaande van ASO tot TSO. En ook binnen KBC zelf groeit het enthousiasme. Vandaag zijn er al 25 actieve lesgevers en 22 KBC-bankiers in training – vaak jongeren met een lerarenopleiding – die binnen hun werkuren overal in Vlaanderen les mogen gaan geven.

De KBC-les over ondernemen zit in elk geval goed in elkaar. Met tal van voorbeelden en filmpjes legt Boeckx uit waarover je allemaal moet nadenken vooraleer je een eigen bedrijf opstart. De toon is positief en aanstekelijk. En Boeckx doet opvallend zijn best om voorbeelden te kiezen die dicht aansluiten bij de leefwereld van de jongeren.

Ed Sheeran

Snapchat, Starbucks, Spotify en zelfs de piepjonge Belgische oprichter van de app Wegoh: allemaal passeren ze de revue en doen ze de kleine klas telkens kortstondig opschrikken. Net als de humor die Boeckx probeert te gebruiken. Al valt die soms wel op een koude steen. Zeker als hij zijn idool Bruce Springsteen omschrijft als ‘de Ed Sheeran van toen’, zie je sommige leerlingen toch wel de wenkbrauwen fronsen.

‘Waaraan ik spontaan denk als het over een bank gaat?’ ‘KBC, ING’, antwoordde één leerling van de zes.

Maar voor de rest heeft Boeckx een rustige dag. ‘Dat was in vorige scholen toch wel anders’, vertelt Boeckx achteraf. ‘Daar moest de klastitularis vaak ingrijpen om het rumoer onder de leerlingen in te dijken. Of om iemand wakker te schudden die ostentatief op de schoolbank in slaap was gevallen.’ Waarop hij even rolt met de ogen. ‘Ik doe het graag. Maar dan denk ik toch: een geluk dat ik dit niet elke dag moet doen.’

De verwijzing naar Springsteen was overigens een van de weinige persoonlijke elementen die Boeckx in de presentatie kon smokkelen. Want hij stak de les niet zelf in elkaar. Dat heeft een team van experts bij de bank voor hem gedaan. Alle KBC-leraren en leraressen kregen collectief een instructieles en moeten de leerstof – die vooraf grondig is afgecheckt met wat nodig is voor de eindtermen – strikt volgen. ‘Het tempo is strak. Er is weinig ruimte om uit te wijden’, knikt Boeckx.

Toeval is dat niet. De bank beseft dat ze zich met Get-a-Teacher op glad ijs begeeft. De kritiek dat de gratis lessenpakketten vooral gebruikt worden om de jongeren op prille leeftijd aan zich te binden als klant, is nooit veraf. ‘There’s no such thing as a free lunch’, zei de bekende econoom Milton Friedman ooit. Waarom zou dat voor KBC niet gelden? Het evaluatieformulier dat de leerlingen achteraf moesten invullen, lijkt dat alleen maar kracht bij te zetten. Daarin valt vooral de voorlaatste vraag op. ‘Als je aan een financiële instelling denkt, wat komt er dan spontaan in je op? ‘KBC, ING’, antwoordde een van de zes leerlingen.

Commercieel opportunisme

 

 Bart Dewaele

Geslaagde marketing of gewoon toeval: wie zal het zeggen? Feit is dat de KBC-leraars er alles aan doen om het verwijt van commercieel opportunisme te vermijden. Slechts tweemaal in de presentatie van anderhalf uur zie je het KBC-logo verschijnen. Eenmaal wanneer de expert zichzelf aan de klas voorstelt – ‘Hallo, ik ben Hanz en ik werk voor KBC’ – en eenmaal wanneer het openen van een zichtrekening door een startend bedrijf ter sprake komt. Maar in het laatste geval verschijnen tegelijk ook de logo’s van vier andere grootbanken op de slide.

Verder wordt er nooit expliciet naar de bank verwezen. Ook in alle filmpjes werd ‘KBC’ eruit geknipt. ‘Promo voor de bank? Dat mag niet, daar hameren we intern zeer sterk op. Als we iemand betrappen is het kot te klein’, zegt Boeckx.

Wat de KBC-leraar voor één dag wel doet is – zo nu en dan – fijntjes wijzen op de noodzaak van verzekeringen. ‘Een product moet niet altijd sexy zijn, het moet een behoefte vervullen. Ik geef een voorbeeld. Een verzekering is niet sexy. Een auto hebben, wel. Maar een autoverzekering vult wel een behoefte in’, zegt Boeckx bijvoorbeeld.

En op het einde van de presentatie benadrukt hij dat verzekeringen bij de oprichting van een bedrijf vaak vergeten worden. Terwijl er twee verplicht zijn en een aantal andere verzekeringen kunnen helpen om het bedrijf financiële en andere tegenslagen te laten overwinnen.

Of dat een stap te ver is? ‘Als we over de schreef zouden gaan zouden we het snel horen’, zegt KBC-woordvoerder Stef Leunens. Hij benadrukt dat de maatschappij een hele weg heeft afgelegd. ‘De mensen zijn kritischer geworden. Lang geleden verdeelden we op grote schaal gratis promopakketten met, bij wijze van spreken, op elke pagina een logo van de bank. Dat kan nu niet meer. Daarna hebben we lange tijd scholen uitgenodigd voor bedrijfsbezoeken op onze hoofdzetel. Maar we hadden het gevoel dat we daarmee niet aan alle behoeften deden.’

Opvoedingsproject

‘Voor ons is het belangrijk dat de lessen passen in het opvoedingsproject van de school’, ziet Marijke Van Bogaert van Katholiek Onderwijs Vlaanderen voorlopig geen graten in het project. Zij benadrukt dat de onderwijskoepel nog geen klachten heeft ontvangen. ‘Tot nu toe kregen we alleen positieve feedback. We horen dat KBC doet wat ze belooft en niet-commerciële informatie brengt.’

De scholen kunnen volgens haar wel best vooraf goed aftoetsen met de KBC-lesgever, zodat duidelijk is welke presentatie de klas voorgeschoteld krijgt en hoe. Maar elke school is vrij om al of niet op het aanbod van de bank in te gaan. Van Bogaert benadrukt dat niet alleen KBC presentaties geeft, ook de neutrale toezichthouder FSMA kan aan scholen lesmateriaal ter beschikking stellen.